ناخن جویدن در کودکان

ناخن جویدن در کودکان:

ناخن جویدن یکی از رفتارهای عصبی برای تخلیه اضطراب می باشد که برای کودک به صورت عادت در آمده و ممکن است تا سنین بالاتر ادامه یابد. رفتارهایی از قبیل مکیدن شست، جویدن ناخن و طولانی شدن استفاده از پستانک روش هایی است که کودکان معمولا به صورت ناهشیار هنگام اضطراب خود مثلا در مواقعی مانند تماشای تلویزیون و قبل از خواب به کار می برند و چون این قبیل رفتارها تبدیل به عادت می شود تغییر آن ها به زمان احتیاج دارد و بحث کردن والدین و بازداری مستقیم از انجام این اعمال ممکن است به تنش بیشتر و افزایش این قبیل رفتارها منجر شود. شما می توانید به مشاهده فرزند خود بپردازید و زمانی که بیشترین مقدار ناخن جویدن رخ می دهد را تشخیص دهید و همچنین با فرزندتان راجع به اینکه چرا از این کار ناراحت می شوید و چه نوع صدماتی ممکن است متوجه او شود صحبت کنید مثلا وقتی ناخنت را می جوی دستهایت زخم می شود و زیبایی خود را از دست می دهد یا این کاری نیست که من علاقمند باشم تو در مقابل دیگران انجام دهی، این را بدانید تا وقتی که خود فرزندتان تصمیم به ترک این عادت نگیرد ایجاد تغییر سخت است اما با استفاده از یکسری راهبردهای اصلاح رفتار می توان به تدریج از میزان این جویدن ها کم کرد.

در ادامه به راهبردهایی کاربردی در این زمینه می پردازیم:

1. اولین کاری که باید انجام دهید این است که به طور مرتب ناخن های کودک را با استفاده از ناخن گیر کوتاه نگه دارید تا فرصت نکند آن ها را بجود و اگر از ناخن گیر می ترسد به او نشان دهید که خودتان چه راحت ناخنهایتان را می گیرید و به کودک بگویید هر وقت دردش گرفت کار را متوقف می کنید.
2. وقتی که شروع به جویدن ناخنهایش می کند وسیله ای به او بدهید و دستانش را مشغول کنید چون معمولا این قبیل رفتارها زمانی رخ می دهد که حوصله کودک سر رفته است و کاری برای انجام دادن ندارد.
3. به نوک انگشتانش چسبهای رنگی و شکل دار بچسبانید یا با ماده های تلخی که در داروخانه ها به همین منظور وجود دارد آغشته کنید تا با حس کردن تلخی انگشتش متوجه رفتارش بشود.
4. به جای جویدن ناخنش، خوردن خوراکی هایی سفت و جویدنی از قبیل هویج خام، شکلات و یا قاشق پلاستیکی را پیشنهاد دهید.
5. فعالیت بدنی و ورزش منظم از قبیل یوگا یا ورزش های پرشی (مانند جامپر در شهربازی ها) می تواند استرس کودک را کاهش دهد.
6. انتقاد و عیب جویی مداوم از این کار کودک ممکن است باعث افزایش جویدن ناخن شود و همچنین مالیدن ماده تلخ هم تنبیه به نظر می آید پس بهتر است وقتی که ناخن نمی جود او را مورد تمجید قرار دهید.

تکنیک های رفتاری

با استفاده از رویکرد رفتاری نیز می توان زمان هایی که کودک بیشتر به این کار مشغول است را تشخیص داد و با دادن پاداش هایی مانند برچسب، برای زمان هایی که این کار را نمی کند از شدت آن کاست. مثلا یک جدول درست کنید و وقتی مشغول جویدن ناخنش است به او اطلاع دهید که هر 5 دقیقه که ناخن هایش را نمی جود به او یک استیکر می دهید (استیکر را در جدول بچسبانید) و آلارم خود را تنظیم کنید و اگر در انتهای یکساعت 10 تا یا بیشتر، برچسب گرفت در ازایش به او یک جایزه بدهید. این کار را تا جایی که رفتارش متوقف شود ادامه دهید و به مرور زمان از میزان پاداش ها هم کم کنید تا اینکه به جایی برسد یک ساعت ناخن هایش را نجود. انتظار نداشته باشید که به سرعت جویدن را ترک کند. در زمانی که مشغول مشاهده رفتار کودک هستید ممکن است که با وجود تعیین پاداش، ناخنهایش را بجود، در این صورت راهبرد وارونه سازی عادت را اجرا کنید.

وارونه سازی عادت نیز یکی دیگر از روش های مورد استفاده است: هر گاه در زمان بندی اعلام شده به کودک، متوجه شدید که دستش را به دهانش برد این روش را به کار برید و از او بخواهید انگشتش را چندبار در دهانش قرار دهد و سپس دستهایش را در هم قفل کند و روی پایش بگذارد، این روند را حدود پنج بار تکرار کنید. در دادن پاداش و محرومیت از پاداش، بسته به رفتارش قاطع برخورد کنید. به عنوان مادر او را سرزنش نکنید و در تمامی مراحل همراهش باشید و بدانید که ترک عادت به مرور زمان صورت می گیرد و خود ما هم سرشار از رفتارهای غلط هستیم.

پانته آ فیروزی

روانشناس

برای مطالعه تربیت جنسی کودک اینجا کلیک کنید.

برای گرفتن وقت اینجا کلیک کنید.

اگر مطلب بالا مفید بوده لطفا ستاره دهید