رایج ترین اختلال های خواب

اختلال خواب

آیا به طور مداوم دچار مشکلات خواب می شوید؟ آیا در به خواب رفتن یا تداوم خواب مشکل دارید؟ آیا تا کنون در نیمه شب از خواب بیدار شده اید و بازگشت به ادامه خواب برایتان سخت بوده یا اینکه صبح از خواب بیدار شوید و حس خواب آلودگی شدید داشته باشید، انگار که دیشب اصلا نخوابیده اید؟ یا ممکن است اطرافیانتان به شما گفته باشند در خواب رفتارهای عجیبی از شما مشاهده می کنند.

تقریبا 80 میلیون امریکایی از نوعی اختلال خواب رنج می برند. حدود 70 نوع اختلال خواب تشخیص داده شده است که برخی از آنها شایع تر هستند. در ادامه به چند مورد از رایج ترین اختلالات خواب اشاره می کنیم.

بی خوابی (Insomnia)

بی خوابی یکی از رایج ترین اختلالات خواب است با این برآورد که حدودا نیمی از مردم هر از گاهی به آن دچار می شوند و 10 درصد از آنها از نوع مزمن بی خوابی رنج می برند.

در بی خوابی فرد به اشکال زیر شب ها خواب خوب و باکیفیتی ندارد:

• مشکل در به خواب رفتن شبانه
• بیدار شدن در نیمه شب و مشکل در به خواب رفتن مجدد
• بیدار شدن زودتر از موعد در صبح

کم شدن کیفیت خواب منجر به بروز مشکلاتی در طول روز می شود. برخی علائم گزارش شده مربوط به بی خوابی عبارتند از:

• خواب باعث سرحال شدن و تازگی فرد نمی شود.
• خواب آلودگی روزانه
• کمبود انرژی
• مشکل در تمرکز
• اختلالات خلقی و رفتاری، از جمله تحریک پذیری، خشم و رفتارهای تکانشی
• فراموشی
• کاهش کیفیت عملکرد در محل کار یا در مدرسه
• مشکل در روابط شخصی و حرفه ای
• احتمال تصادف در هنگام رانندگی
• کاهش کیفیت زندگی
• افسردگی

تقسیم بندی بی خوابی بستگی به مدت بروز علائم و میزان تکرار آنها بستگی دارد. در بی خوابی مزمن فرد برای مدت کوتاهی دچار بی خوابی می شود، یک شب تا چند هفته. بی خوابی مزمن زمانی رخ می دهد که بی خوابی حداقل سه شب در هفته و به مدت یک ماه یا بیشتر ادامه پیدا کند.

علل بروز کم خوابی ممکن است مربوط به مشکلات جسمی یا روحی باشد، از جمله تاثیرات محیطی، اضطراب و نگرانی یا بروز بی خوابی بدون دلیل.

آپنه خواب

آپنه خواب انسدادی (OSA) دیگر اختلال خواب رایج است که در امریکا حدود 20 میلیون نفر ر تحت تاثیر قرار داده است. به علاوه برآورد شده که 80 درصد مبتلایان به این اختلال هرگز تشخیص نمی دهند که به آپنه خواب انسدادی دچار هستند. آپنه خواب یکی از اختلالات خواب است که به راحتی توسط پزشکان تشخیص داده شده و درمان می شود.

آپنه خواب انسدادی زمانی رخ می دهد که تنفس فرد در هنگام خواب برای چند ثانیه متوقف می شود و این توقف به دلیل انسداد قسمت فوقانی سیستم تنفسی رخ می دهد. زمانی که فرد می خوابد بافت های نرم در گلوی وی شل می شوند و بر روی مسیر هوایی قرار می گیرند و از رسیدن اکسیژن به ریه ها جلوگیری می کنند. انسداد نسبی معمولا منجر به خر و پف کردن می شود در حالیکه انسداد کامل باعث توقف تنفس می شود که پس از آن حالت خفگی به فرد دست می دهد.

در نتیجه پاسخ به عدم تنفس مغز تا اندازه ای بیدار می شود تا تنفس را بازگرداند و انسداد را برطرف کند. زمانی که این حالت در یک ساعت چندین بار اتفاق بیفتد مغز وارد خواب عمیق نمی شود. در خواب عمیق ترمیم استخوان، بافت و عملکردهای شناختی برای روز بعد آماده می شوند. در نتیجه عدم خواب با کیفیت، فرد در تمام طول روز احساس خستگی و خواب آلودگی می کند.

به علاوه تلاش تنفسی که در طول خواب رخ می دهد، به قلب فشار آورده و منجر به بروز انواع مشکلات قلبی، از جمله حمله قلبی، نارسایی قلبی، آریتمی قلبی و غیره می شود.

سندروم پای بیقرار

حدود 10 درصد از بزرگسالان و 2 درصد از کودکان دچار سندروم پای بیقرار (RLS) هستند. سندروم پای بیقرار نوعی اختلال عصبی است که با نیاز ناگهانی به حرکت دادن پاها در زمان استراحت(و گاهی دیگر اندام های بدن) مشخص می شود. در این شرایط فرد دچار سوزش، خارش، درد و یا تپش می شود و تنها تسکین برای آن حرکت موقت و ماساژ دادن پاهاست.

سندروم پای بیقرار به عنوان یک اختلال خواب در نظر گرفته می شود، زیرا نیاز شدید و ناگهانی به حرکت دادن پاها تاثیر زیادی بر روی خواب می گذارد. از دست دادن خواب با کیفیت یکی از رایج ترین پیامدهای سندروم پای بیقرار است و منجر به بروز علائم کمبود خواب مشابه دیگر اختلالات خواب می شود، از جمله کاهش کیفیت زندگی، خواب آلودگی در طول روز، مشکلات شناختی و حتی افسردگی.

نارکولپسی یا حمله خواب

نارکولپسی یک اختلال خواب رایج دیگری است که نوعی اختلال عصبی محسوب می شود. در این اختلال خواب مغز نمی تواند خواب و بیدار ماندن خود را کنترل کند.

مبتلایان به نارکولپسی از خواب آلودگی مزمن در طول روز رنج می برند و گاهی نیز به طور غیر منتظره ای به خواب می روند. این حملات خواب در هر زمان در طول روز اتفاق می افتند. این حملات منحصر به زمان های خستگی یا عدم فعالیت نمی شوند و ممکن است در ساعت کار یا مدرسه بروز کنند. برخی علائم نارکولپسی عبارتند از:

• خواب آلودگی بیش از حد در طول روز. این یکی از مشخص ترین و به علاوه اولین علائم مربوط به نارکولپسی است. در این شرایط فرد به طور مداوم احساس خواب آلودگی می کند و حملات خواب بدون هشدار و به طور غیرارادی بروز می کند.
• فلج خواب. در شرایط فلج خواب فرد در زمان به خواب رفتن یا در هنگام بیدار شدن، توانایی حرکت یا تکلم را از دست می دهد. در هنگام بروز فلج خواب فرد از اطراف خود مطلع است ولی توانایی حرکت ندارد، زیرا هنوز مرحله REM خواب به پایان نرسیده است. فلج خواب معمولا تنها چند ثانیه یا چند دقیقه طول می کشد و دارای تاثیرات دائمی نیست.
• کاتاپلکسی. این اختلال خواب بسیار شبیه به فلج خواب است که در آن فرد به طور غیرارادی توانایی حرکت دادن عضلات و تکلم خود را از دست می دهد. تفاوت کاتاپلکسی با فلج خواب این است که کاتاپلکسی لزوما در زمان خواب بروز نمی کند و ممکن است در هر زمانی در هنگام بیداری رخ دهد و معمولا با احساسات شدیدی مانند ترس، خشونت، استرس یا حتی خنده و طنز بروز می کند. شدت کاتاپلکسی متفاوت است که در آن ممکک است فرد به طور خفیف توانایی حرکت خود را از دست می دهد، از جمله ضعف عضلانی، افتادگی پلک ها یا از دست دادن کامل تون عضلانی که منجر به افتادن فرد می شود و حتی ممکن است فرد توانایی خود را از دست بدهد.
• توهم. افراد مبتلا به حملات خواب ممکن است گاهی دچار توهم شوند. توهم در زمان بیدار شدن از خواب یا زمان شروع خواب رخ می دهد. توهم ها اغلب خیلی واضح هستند و حتی ترسناک هستند.
• اختلال در خواب شبانه. این تفکر اشتباه در مورد حمله خواب وجود دارد که فرد دچار بی خوابی نمی شود، اما یکی از علائم این اختلال خواب بیخ وابی شبانه یا تکه تکه شدن خواب است. این افراد در طول روز دچار مشکل بیدار ماندن و در طول شب دچار مشکل تداوم در خواب می شوند. آنها 4 تا 5 مرتبه در طول شب از خواب بیدار می شوند که دلیل ان مشخص نیست. خواب این افراد بر اثر بی خوابی، رویا پردازی، صحبت کردن در خواب، حرکت در زمان خواب دیدن و حرکت دادن دوره ای اعضا مختل می شود.